Valkruid

Deze maand staat de Arnica montana centraal. Dit omdat  tijdens de vakantiemaanden veel mensen de wandelschoenen zullen aantrekken om vele kilometers te wandelen door de velden, bossen en stranden en hierbij hun spieren zullen belasten.

Botanische eigenschappen

Arnica is een stijf aandoende plant, met grote gele bloemen. Eigenlijk zijn het geen echte bloemen, maar verzamelingen bloemen die dicht opeen staan op de steel. Zo'n 'hoofdje' van kleine bloemetjes is typisch voor de familie van de samengesteldbloemigen (composieten), waartoe de Arnica behoort. Die familie is in onze streken de grootste met vele tientallen wilde plantensoorten. U kent ze wel: paardenbloemen, margrieten en madeliefjes, om maar eens een paar van deze composieten te noemen. Bij de Arnica bestaat het hart van de zogenaamde bloem uit een verzameling gele buisbloemen en de rand uit een krans van gele lintbloemen (bij de margriet zijn deze lintbloemen wit).

Voorkomen

De Arnica montana, in het Nederlands valkruid of wolverlei, is bij ons een zeer zeldzame en daarom beschermde plant. Dit overjarige kruid komt hier voor op vochtige heide en hoogveengrond. Haar belangrijkste milieu heeft de Arnica echter in de geurige kruidenweides van het hooggebergte in Europa, waar de kiezelrijke graslanden te vinden zijn, tot op een hoogte van 2500 meter. Arnica montana groeit waar hij het meest van pas komt, in bergachtige gebieden met veel rotsen waar je makkelijk struikelt en valt, een andere naam voor dit plantje is dan ook valkruid. Overigens is dit een van de weinige kruiden die beter bekend is onder zijn botanische naam Arnica dan onder de Nederlandse naam. De bloemen en de wortel worden ervan gebruikt.

Verwerking

Arnica is voornamelijk bekend door haar gunstige werking bij  spierproblemen zoals stijve, vermoeide spieren, blauwe plekken en voor het verzachten van onaangename gevolgen van onzachte aanrakingen allerhande. Minder bekend, maar uit wetenschappelijk onderzoek gebleken, is de werking van Arnica bij gewrichtsklachten. De Arnica heet dan ook wel een 'panacee (universeel middel) voor blutsen en bulten.' De Nederlandse naam 'valkruid' heeft hier ook mee te maken: het kruid werd gebruikt tegen de gevolgen van valpartijen.

Handig om te weten

Een tubetje Arnicazalf is onontbeerlijk in het apotheekkastje, direct op de gevoelige plek smeren bij blauwe plekken, rode verkleuringen van de huid tengevolge van vallen of botsen, ook als men bijvoorbeeld het hoofd gestoten heeft, maar ook bij gevoelige spieren en andere bewegingsproblemen. Wolverlei of Arnica wordt ook wel toegevoegd aan sportmassageolie, voor een snel spierherstel. A.Vogel verwerkt Arnica in ondermeer Crème Arnicaforce en Atrosan forte gel, te verkrijgen bij de natuurwinkel en apotheek.

Let op!

Zeer belangrijk is wel dat Arnicazalf alleen mag worden aangebracht op een gave huid, dus niet op een huid die open is !