A.Vogel Blog

Taal/Langue

0 artikelen in winkelwagentje

 

A.Vogel blog – natuurlijk & gezond

Vitamine D tekort? Alles wat je moet weten over vitamine D.

door Marina Cluysen, op 8 mei 2015, Energie, Huid
iStock_000040606596_Large

Als er een hitparade voor vitaminen zou bestaan, dan stond vitamine D afgelopen twee jaar met stip op nummer 1. Lang werd gedacht dat deze vet-oplosbare vitamine alleen belangrijk was voor de botopbouw, maar uit steeds meer onderzoek blijkt dat het nog veel meer belangrijke functies vervult in het lichaam. En hoewel je het ook voor een klein deel uit je voeding kan halen, is de makkelijkste (en prettigste) manier om er genoeg van aan te maken heel simpel: gewoon in de zon gaan zitten. Lees verder om meer te ontdekken over deze supervitamine!

Wat is vitamine D en hoe wordt het aangemaakt?

In tegenstelling tot wat de naam doet vermoeden, is vitamine D eigenlijk geen vitamine, maar een pro-hormoon dat verwant is aan andere steroïde hormonen zoals cortisol, testosteron en cholesterol. Vitamine D komt in kleine hoeveelheden voor in wilde zalm, haring en makreel en in mindere mate in vlees en eieren. Ook wordt het toegevoegd aan margarines en bak- en braadproducten en aan babyvoeding. Maar de meest effectieve manier om aan vitamine D te komen is via de zon.
Wanneer de UV-B stralen van het zonlicht onze huid raken, wordt er een voorloper van vitamine D aangemaakt. Deze voorloper wordt in de lever en nieren, met cholesterol als bouwstof, omgezet in de actieve vorm van vitamine D. Het lichaam slaat vitamine D op in het vetweefsel. Je kan het een beetje vergelijken met je GSM. De batterij kan helemaal opgeladen worden. Zo heb je een reserve voor maanden met minder zon.
Kan je teveel vitamine D aanmaken door de zon?
Het is niet mogelijk om teveel vitamine D aan te maken door zonlicht. Je lichaam heeft hier een uitgekiend terugkoppelingsmechanisme voor. Na lange blootstelling aan de zon wordt er meer pigment in de huid aangemaakt wat de aanmaak van vitamine D vermindert. Verbranding zorgt er dan weer voor dat je op tijd de schaduw opzoekt. Evolutionair gezien hebben mensen die oorspronkelijk op het Zuidelijk halfrond leefden door dit mechanisme een donkere huid ontwikkeld. Zij werden namelijk constant blootgesteld aan de zon. En de mensen die miljoenen jaren geleden wegtrokken naar het Noordelijk halfrond, waar de zon niet het hele jaar door volop schijnt, ontwikkelden geleidelijk aan een lichtere huid om zoveel mogelijk vitamine d aan te kunnen maken.

Waar is vitamine D goed voor?

Zon_opnemen

Vitamine D zorgt voor gezonde sterke botten en tanden, maar ook voor de ontwikkeling van het afweersysteem. Ook wordt aangenomen dat vitamine D de kans op het ontwikkelen van astma en allergieën bij kinderen verkleint. Vitamine D reguleert de hoeveelheden calcium en fosfaat in ons bloed en zorgt voor mineralisatie en groei van onze botten. Het werkt daarbij nauw samen met calcium, vitamine A en vitamine K2.
Ons immuunsysteem profiteert zoals gezegd ook volop van vitamine D. Het activeert de killer T-cellen om nog gerichter infecties en bacteriën te bestrijden. Verder zorgt vitamine D ervoor dat verschillende receptoren in de cellen gevoeliger worden waardoor bepaalde hormonen zoals insuline en leptine beter hun werk kunnen doen.
Wat zijn de symptomen van een Vitamine D tekort?
Bij een tekort aan vitamine D kan osteoporose ontstaan en, in ernstige gevallen, Engelse ziekte wat een vergroeiing van de botten veroorzaakt. Ook vermoeidheid en spierpijn zijn enkele symptomen die bij een vitamine D tekort kunnen optreden.

Hoeveel vitamine D hebben we nodig? Wanneer spreken we van een vitamine D tekort?

???????
Het blijkt dat heel veel mensen een flink tekort aan vitamine D hebben en dat heeft verschillende redenen. Zo hebben we uit angst voor huidkanker geleerd ons direct in te smeren, ook al schijnt er slechts een waterig zonnetje. Terwijl blijkt dat vitamine D juist ook een beschermende rol kan vervullen als het om huidkanker gaat. Zo hebben strandwachters in Californië ( die volop zon krijgen) in vergelijking met beroepsgroepen die meer binnen zitten minder huidkanker.
Binnen zitten achter glas doet ons ook geen goed. Ramen laten namelijk wel UV-A stralen door, maar niet de UV-B stralen die de aanmaak van vitamine D bevorderen. Hier in ons land hebben we sowieso niet het hele jaar door zon. Daarnaast belemmeren wolken, vocht en smog in de lucht UV-B stralen om de aarde te bereiken. Niet gek dus dat we met zijn allen een tekort hebben aan deze vitale vitamine.
Risicogroepen om een tekort aan vitamine D te ontwikkelen zijn:
• Baby’s
• Ouderen
• Zwangere vrouwen
• Mensen met een donkere huidskleur
De Gezondheidsraad adviseert hier om baby’s en kinderen tot vier jaar dagelijks tien microgram extra vitamine D te geven. De Gezondheidsraad heeft de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid voor vitamine D al een paar keer naar boven bijgesteld. Voor de volwassen risicogroepen wordt nu aangeraden om dagelijks 20 microgram vitamine D bij te slikken. De maximale bovengrens die aangegeven wordt is 100 microgram per dag. Zelf maak je al zo’n 250 microgram per dag aan als je in de zomer je huid 10 à 20 minuten blootstelt aan de zon.
In de winter is het zeker aangeraden om extra vitamine D bij te slikken. Vermoed je een tekort dan kun je de bloedwaarde bij de huisarts laten bepalen. Aan de hand hiervan kun je dan met hogere doseringen dan 20 microgram het tekort aanvullen. Verder is het aan te raden om je gezicht en armen of andere delen van je huid elke dag 10 tot 20 minuten bloot te stellen aan de zon wanneer het kan. Houd hierbij altijd rekening met je huidtype. Voel je een licht brandend gevoel en wordt je huid rood, ga dan uit de zon!

Onderzoek: Meer dan 30% van de kinderen heeft een tekort aan vitamine D

Little girl with her puppy dog
Onderzoekers van het Erasmus MC schrijven in het aprilnummer van het wetenschappelijke tijdschrift The Journal of Nutrition dat bijna één op de drie kinderen een tekort aan vitamine D heeft. Zij baseren hun onderzoek op gegevens uit de grootschalige Generation R Studie in Rotterdam. Kinderen met een vitamine D tekort blijken minder gezond te eten, meer televisie te kijken en minder buiten te spelen dan kinderen met gezonde vitamine D-waardes.
Het verschil tussen Belgische kinderen en kinderen met een andere etnische afkomst is groot. Dit kan liggen aan hun getinte huidskleur, maar ook aan een andere levensstijl. Een getinte of donkere huid maakt minder snel vitamine D aan.
De onderzoekers gebruikten de gegevens van meer dan 4000 kinderen uit de Generation R Studie, waarvan de vitamine D concentraties in het bloed werden gemeten op zesjarige leeftijd tussen maart 2008 en januari 2012. Generation R is een grootschalige bevolkingsstudie naar de groei, ontwikkeling en gezondheid van 10.000 kinderen in Rotterdam. De kinderen worden vanaf de vroege zwangerschap tot hun jongvolwassenheid gevolgd. De publicatie is online terug te vinden op de website van wetenschappelijke tijdschrift The Journal of Nutrition. Wat deze resultaten betekenen voor de rest van Nederland (en bij uitbreiding België) is natuurlijk lastig te zeggen; Rotterdam is een van de grootste steden van Nederland en ik kan me voorstellen dat de cijfers anders zullen zijn in kleinere steden en dorpen. Interessante materie voor verder onderzoek dus!

Hoe zit het met de zonnebank en vitamine D?

De meeste zonnebanken geven tegenwoordig zowel UV-A als UV-B straling af en onder invloed van UV-B stralen wordt vitamine D aangemaakt. Echter bij de zonnebank is het gevaar groter dat je er te lang onder ligt omdat een lekker koel windje uit de ventilator je toewaait en je daardoor niet goed voelt of je genoeg gehad hebt.
Besluit? Probeer elke dag dat de zon schijnt zo’n 10 à 20 minuutjes te genieten van het zonnetje op een verantwoorde manier. Ga dus geen uren zitten bakken in de volle zon, vermijd de middagzon en luister naar je lichaam: voel je dat je aan het verbranden bent? Zoek dan meteen de schaduw op.

Besluit? Probeer elke dag dat de zon schijnt zo’n 10 à 20 minuutjes te genieten van het zonnetje op een verantwoorde manier. Ga dus geen uren zitten bakken in de volle zon, vermijd de middagzon en luister naar je lichaam: voel je dat je aan het verbranden bent? Zoek dan meteen de schaduw op.  
Hand of caucasian mother applying suncream  to her son on beach.

Jouw reactie

Jouw e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn aangegeven met een *

Reacties

  • Lea Van de vijver, 424 dagen geleden

    Wat moet ik bij tekort aan vit.D ?

    • Marina Cluysen , 423 dagen geleden

      Dag Lea,
      Je kan bij de apotheker een vitamine D supplement verkrijgen. Kies er eentje waarbij je per capsule 20 microgram binnenkrijgt. Zo één capsule per dag is dan voldoende. Je kan dit zeker tijdens de wintermaanden doen. Goed voor je weerstand, je tanden en je botten!

  • More in Energie, Huid
    Wat is het verschil tussen snelle en trage suikers?
    Wat is het verschil tussen snelle en trage suikers?

    Suiker is alomtegenwoordig in de voedingsindustrie. Aan suiker weerstaan, is dan ook een hele opgave. Toch moet je snelle suikers...

    Close